Yazar: Ecmel
Arabulucu, iki veya daha fazla taraf arasındaki çatışma ve gerilimlere, diyalog yoluyla, ilkeler temelinde bir çözüm getiren kişidir.
İran ile Amerika Birleşik Devletleri arasındaki müzakereler 21 saat içinde başarısızlıkla sonuçlandı. Bu başarısızlığın birkaç nedeni olabilir:
Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasındaki müzakereler konusundaPakistan’ın resmi bir arabuluculuk yetkisi yoktu. Sadece Amerika Birleşik Devletleri tarafından arabulucu olarak anılıyordu ancak gerçekte hiçbir pratik veya önemli bir rol oynamadı.
Uluslararası ilkelere göre bir arabulucu her iki tarafın taleplerini dinler, bunlara göre hareket eder ve bu ilkeleri taraflara sunar. Ancak İran ve Amerika Birleşik Devletleri arasındaki bu müzakerelerde ilke ve kurallara dair net bir anlayış görülmüyordu.
Bu durumu açıklayabilecek birkaç faktör var: Müzakere sürecinin yapısı ve yetkisi (ki bu görüşmeler sırasında ortaya çıkmıştır); ABD ordusu tarafından dayatılan güvenlik önlemleri, Pakistan’ın Dışişleri ve Enformasyon Bakanları yerine ABD Başkan Yardımcısı tarafından yapılan açıklamalar ve müzakerelerin başarısızlığının nihai, kesin duyurusu. Tüm bunlar, Pakistan’ın arabulucu olmadığını, sadece Amerika Birleşik Devletleri tarafından bir etiket olarak kullanıldığını göstermektedir. Amaç, İran’ı, aslında başarısız olan bir müzakereye yumuşatılmış bir yanıtı kabul etmesi için baskı altına almaktı.
Ancak İran’dan kabul etmesi beklenen talepler, yenilgiyi ve başarısızlığı kabul etmek anlamına geliyordu. Amerika Birleşik Devletleri, meselyi uzun süreli bir ateşkes bahanesiyle erteledi. Ateşkes ve Pakistan aracılığıyla sözde arabuluculuğa başvurmanın bir diğer amacı da devam eden ABD eylemlerine siyasi bir örtü, dikkat ve sağlamlık görüntüsü vermekti. Bu bağlamda Pakistan’ın askeri kurumu bir araç olarak kullanıldı.
Benzer şekilde ne gerçek bir ateşkes ne de gerçek müzakereler vardı; daha ziyade, sadece gelecekteki tırmanış beklentisine ilişkin bir alışveriş söz konusuydu. Bu nedenle, gerilimleri azaltmak ve durumu kontrol altına almak yerine durum daha da tehlikeli hale geldi.
