Afganistan İslam Emirliği (IEA), mücadelesinin başlangıcından bu yana, Şeriat temelli hedeflerine ulaşmak için çabalarını yalnızca iç işleriyle sınırlamadı. Aksine yabancı müdahalenin Afganistan’ın uzun süreli istikrarsızlığına katkıda bulunduğuna inandığı için dünya ile sürekli olarak açık diyalog kanallarını korudu. Halkının içinde köklenmiş, taahhütlerinde kararlı ve geniş tabanlı, ulusal desteğe sahip bir hükümet olarak etkili ve ilkeli bir diplomasi yoluyla olumlu ilişkilerin hem mümkün hem de yapıcı olduğunu gösterdi.
İslam Emirliği’nin dünya ile ilişkisi hem İslami ilkelere hem de ulusal değerlere sıkı sıkıya bağlıdır. Yerleşik siyasi meşruiyeti sayesinde, başkalarının iç işlerine karışmayı amaçlamadığını ve Afgan topraklarının tehdit oluşturmasına izin vermeyeceğini belirtmiştir. İslam Emirliği bunun karşılığında ise, NATO ve Amerika’nın başarısız müdahalelerinden başkalarının da ders çıkarmasını ve Afganistan’ın iç meselelerine karışmaktan kaçınmasını beklemektedir. Emirlik; iç müdahale yerine karşılıklı saygı ve egemenlik ilkelerine dayanan siyasi angajman çağrısında bulunmaktadır.
IEA son üç buçuk yıllık yönetim süresince, iç istikrara ve ulusal yeniden yapılanmaya önemli bir vurgu yapmıştır. Kamu desteğini güçlendiren ve tam bir iç meşruiyet olarak kabul edilen otoritesini güvence altına alan bir dizi kalkınma girişimi uygulamıştır. Bununla birlikte IEA dış politikasını da ihmal etmemiştir. Aksine Asya’nın önde gelen siyasi ve ekonomik aktörlerinden ikisi olan Çin ve Rusya da dahil olmak üzere kilit küresel güçlerle diplomatik ilişkilerini sürdürmüş ve geliştirmiştir.
IEA’nin diplomatik temsilcileri hem Çin’de hem de Rusya’da aktif olarak görev yapmaktadır. Bu, yalnızca siyasi angajmanı kolaylaştırmakla kalmamakta, aynı zamanda Afganistan’ın ekonomik ve sosyal çıkarlarını koruyup yurtdışındaki Afgan vatandaşlarının haklarını da savunmaktadır. Bu diplomatik yörüngedeki kayda değer gelişmeler, Hindistan’ın IEA Dışişleri Bakanlığı tarafından aday gösterilen bir konsolosluk temsilcisini kabul etmesiyle bir adım daha ilerlemiş, bu da Afganlar arasında geniş bir takdirle karşılanmıştır. Bu arada birkaç Avrupa ülkesi de mevcut sistemin meşruiyetini dolaylı olarak kabul eden adımlar atmıştır. Bu ülkeler devrik cumhuriyet döneminden diplomatik personelleri görevlerinden men etmiş ve kimliklerini ellerinden almıştır. Bu gelişmeler, IEA’ya diplomatik yolların kademeli olarak açıldığının sinyalini vermektedir. IEA’nın siyasi temsilcilerinin yakında New York ve Cenevre gibi uluslararası diplomatik merkezlerde kabul görme ihtimali de giderek daha olası hale gelmektedir.
IEA’nın iç meşruiyeti konusunda şüphe kalmamıştır. IEA Afgan halkını temsil etmektedir, ulusal olarak desteklenen bir yetki ve bütçe aracılığıyla işlev görmekte ve ülkeyi tutarlılıkla, dayanıklılıkla yönetmektedir. Buna göre, uluslararası toplum artık diplomatik tanınmayı engellemek için geçerli bir gerekçeye sahip değildir. ABD’nin muhalefetine rağmen diğer devletler, giderek artan bir şekilde bu gerçeği kabul etmekte ve IEA ile yapıcı siyasi angajmana doğru ilerlemektedir.
Bu kritik kavşakta, Birleşmiş Milletler ve İslam İşbirliği Teşkilatı da dahil olmak üzere uluslararası toplumun sorumluluklarını kabul etmesi ve Afganistan’ı izole etmekten kaçınması gerekmektedir. Sovyetler Birliği’ne karşı cihadın tarihi zaferinin ardından IEA yönetiminin kurulması, iç çatışmanın yeniden canlanmasını ve uluslararası ihmalin tekrarlanmasını engellemiştir. Emirlik o dönemde de güvenliği teşvik etmiş, bölgesel ilişkileri iyileştirmiş ve hem Afganistan’a hem de komşularına fayda sağlayan birleşik, ulusal ve temsili bir sistem kurmuştur.
Dünya genelindeki uluslar -özellikle İslam dünyasındakiler- artık IEA’nın halktan doğan bir sistem olduğunu kabul etmelidir. IEA son üç yıldır ne yabancı baskılara boyun eğmiş ne de bölgesel veya küresel güvenliğe herhangi bir tehdit oluşturmuştur. Allâh’ın yardımıyla bu sistem devam edecektir. IEA, komşu ülkelerle, bölgesel ortaklarla ve daha geniş uluslararası toplumla, İslami ilkeler ve ulusal çıkarlar doğrultusunda dengeli ilişkiler geliştirmeye kararlıdır.
